Ερείπια. Γυναίκες-σκιάχτρα, αδύναμες, άχρωμες, σχεδόν άυλες, γυναίκες διαλυμένες, κατεστραμμένες, γυναίκες-ερείπια.

Πηγαίνοντας να παρακολουθήσω την πρεμιέρα του ντοκιμαντέρ «Ruins», με θέμα την προεκλογική διαπόμπευση οροθετικών γυναικών που με είχε εξοργίσει αφάνταστα πριν από ένα χρόνο, υπέθεσα ότι τα «Ερείπια» του τίτλου ήταν αυτές τις γυναίκες. Όταν έπεσαν οι τίτλοι του τέλους, δεν ήξερα αν η υπόθεσή μου ήταν ορθή.

Τις θυμάμαι αυτές τις γυναίκες. Θυμάμαι ιδιαίτερα την πρώτη που είχε διαπομπευθεί. Μία νεαρή Ρωσίδα. Το όνομά της, το πρόσωπό της, η ύπαρξή της έγινε τροφή για τα θηρία. Και τα θηρία ορμάνε εκεί που μυρίζουν αίμα. Ακόμα και αίμα οροθετικού – δεν τα νοιάζει καθόλου.

Και μετά, ξαφνικά, εμφανίστηκαν κι άλλες. Κι άλλες διαλυμένες γυναίκες, γυναίκες που δαιμονοποιήθηκαν και τα ονόματα και οι φωτογραφίες τους αναρτήθηκαν παντού, να μάθει όλος ο κόσμος τις «πομπές» τους. Ότι είχαν AIDS, και εκδίδονταν επίτηδες για να το κολλήσουν σε όλους τους αγνούς οικογενειάρχες που πλήρωναν λέει παραπάνω για να τις πηδήξουν χωρίς προφυλακτικό. Και διαμομπεύονταν οι γυναίκες, αλλά όχι οι «οικογενειάρχες».

Θυμάμαι ότι εκείνη την περίοδο είχα εξοργιστεί για πολλούς διαφορετικούς λόγους. Είχα εξοργιστεί πρώτα απ’ όλα με τον αδιανόητο εξευτελισμό ανθρώπων, με την ανάρτηση όλων των στοιχείων τους σε κοινή θέα, παραβιάζοντας κάθε έννοια προσωπικού απορρήτου και κάθε έννοια ανθρώπινης αξιοπρέπειας. Είχα εξοργιστεί με τον παλιομοδίτικο σεξισμό του «αυτή η πουτάνα που θα μας κολλήσει όλους AIDS», αλλά όχι και του «κοίτα τον μαλάκα, που πήγε με μια άγνωστη και δεν έβαλε προφυλακτικό». Είχα εξοργιστεί με τη λυσσασμένη αντίδραση των ΜΜΕ, που επέμεναν να τρομάζουν τον κόσμο για μία υποτιθέμενη θανάσιμη απειλή που αφορούσε τους πάντες και επισκίαζε τα πάντα. Είχα εξοργιστεί με την καθιερωμένη πολιτική εκμετάλλευση του γεγονότος, καθώς συνέπεσε με προεκλογική περίοδο, και στις προεκλογικές περιόδους ο φόβος είναι πιο αποτελεσματικός από οποιοδήποτε άλλο συναίσθημα. Και είχα εξοργιστεί με τις σπασμωδικές αντιδράσεις μεμονωμένων ανθρώπων στον κύκλο μου, οι οποίοι μόνο που δε βγήκαν με πυρσούς στους δρόμους να κάψουν τις «μάγισσες» που σπέρνουν το θάνατο, σαν να ήταν Μεσαίωνας.

Και ήταν Μεσαίωνας. Ή μάλλον ήταν κάτι ακόμα χειρότερο.

Το ντοκιμαντέρ της Ζωής Μαυρουδή είναι μια αποκάλυψη. Δεν είναι μια γροθιά στο στομάχι – είναι μια γροθιά στο πρόσωπο, από αυτές που τις τρως και πέφτεις στο καναβάτσο, και δε σηκώνεσαι ούτε αν ο διαιτητής μετρήσει μέχρι το εκατό. Είναι ένα σοκ, που σε κάνει να μουδιάζεις, σε σημείο που να μην μπορείς ούτε να κουνηθείς.

Γιατί όλα αυτά; Γιατί το Ruins σου λέει κάτι που δε θα σου πει ποτέ κανένα τηλεοπτικό κανάλι και καμία εφημερίδα: Ότι όλο αυτό ήταν ένα αρρωστημένο σχέδιο, τέτοιο που δεν το χωράει το μυαλό σου (αν φυσικά κι αυτό δεν είναι αρρωστημένο), ένα εξαιρετικά οργανωμένο σχέδιο, ένα σχέδιο εξάπλωσης του φόβου, καταστρωμένο για μια χούφτα ψήφους.

Σε τι συνίστατο το σχέδιο αυτό; Στην εκμετάλλευση μίας κατάστασης. Όταν βρέθηκε μία οροθετική ιερόδουλη (και μάλιστα αλλοδαπή) σε παράνομο οίκο ανοχής, αυτή ήταν μία ευκαιρία. Και δεν την άφησαν να πάει χαμένη. Σκέφτηκαν ότι εδώ υπήρχε ένα τεράστιο κοίτασμα φόβου που μπορούσαν να εκμεταλλευτούν προς όφελός τους. Τι έκαναν λοιπόν οι αθεόφοβοι; Σκέφτηκαν πως όσο περισσότερες οροθετικές ιερόδουλες βρουν, τόσο το καλύτερο. Κι αν δεν ήταν ιερόδουλες; Κανένα πρόβλημα, θα τις «βάφτιζαν» ιερόδουλες και τα ΜΜΕ θα πήγαιναν στη βάφτιση και θα έπαιρναν χαρωπά και την μπομπονιέρα.

Πού θα έβρισκαν όμως τόσες οροθετικές; Ε, δε θέλει και πολλή σκέψη. Η μεγαλύτερη «δεξαμενή» οροθετικών είναι οι ναρκομανείς. Και η μεγαλύτερη «δεξαμενή» ναρκομανών είναι η Ομόνοια. Έστειλαν λοιπόν αστυνομικούς στην Ομόνοια να περιμαζέψουν με την κλούβα μπόλικες ναρκομανείς (είναι και βολικά θύματα, σάμπως καταλαβαίνουν εκείνη την ώρα τι συμβαίνει;) και τους έκαναν τεστ για AIDS. Καμιά τριανταριά από αυτές βγήκαν θετικές. Και τις κράτησαν.

Βέβαια, το να έχεις AIDS δεν είναι έγκλημα (τουλάχιστον δεν το γράφει πουθενά στον Ποινικό Κώδικα, μπορώ να το πω με βεβαιότητα). Επομένως, δεν μπορούσαν να φυλακίσουν όλες αυτές τις γυναίκες απλά επειδή είχαν AIDS. Όμως όταν υπάρχει θέληση για αλητεία, υπάρχει και τρόπος. Τις κατηγόρησαν λοιπόν ότι όχι μόνο ήταν ιερόδουλες, αλλά ήταν ιερόδουλες που έκαναν σεξ με άνδρες όχι για τα λεφτά, όχι για την ευχαρίστηση, αλλά μόνο και μόνο για να διασπείρουν τον ιό HIV. Και έτοιμος ο μύθος μας.

Όταν λοιπόν τα μαθαίνεις όλα αυτά και γυρίζεις πίσω το χρόνο, παθαίνεις σοκ. Θυμάσαι ότι αποδέχθηκες ως δεδομένο πως οι γυναίκες αυτές ήταν ιερόδουλες, επειδή το έλεγαν όλοι. Δεν μπήκες στον κόπο (και η αλήθεια είναι ότι και να έμπαινες, δύσκολα θα κατάφερνες να βγάλεις άκρη) να επιβεβαιώσεις ότι όντως εκδίδονταν, και δεν ήταν απλά δυστυχισμένες γυναίκες που το μόνο που τους ενδιέφερε ήταν η επόμενη δόση τους. Απλά το αποδέχθηκες ως δεδομένο. Επειδή το έλεγαν όλοι.

Και μετά μπαίνεις στη διαδικασία να σκεφτείς πόσα άλλα τέτοια ψέματα σου έχουν πει. Πόσοι άλλοι έχουν υποφέρει όπως αυτές οι γυναίκες για να υποστηρίξουν έναν μύθο που εσύ αναγκαστικά αποδέχεσαι, επειδή δεν μπορείς να φανταστείς το αρρωστημένο σχέδιο που κρύβεται από πίσω; Πόσοι άλλοι πολιτικοί έχουν κερδίσει τις ψήφους τους πατώντας πάνω σε τέτοιους μύθους, βάφοντας τα χέρια τους με αίμα όπως οι ανεκδιήγητοι Λοβέρδος και Χρυσοχοΐδης; Πόσα άλλα είναι διατεθειμένα να σου κρύψουν τα ΜΜΕ που συνεργάζονται με τον πιο αηδιαστικό τρόπο με τους ίδιους ανθρώπους που επινοούν τους μύθους αυτούς, και τους διαδίδουν ευχαρίστως χωρίς κανένα δισταγμό;

Με άλλα λόγια, συνειδητοποιείς ότι τα «Ερείπια» δεν είναι οι οροθετικές που εξευτελίστηκαν.

«Ερείπια» είναι τα πολιτικά ερείπια που εκμεταλλεύονται τον ανθρώπινο φόβο και δε διστάζουν να καταστρέψουν ζωές αθώων για να εξασφαλίσουν την επανεκλογή τους.

«Ερείπια» είναι τα δημοσιογραφικά ερείπια που συναλλάσσονται με τα παραπάνω ερείπια, διαδίδοντας τα ψέματά τους, και παριστάνουν τους θεματοφύλακες της ηθικής, κουνώντας το δάχτυλο σε οποιονδήποτε τολμήσει να τους επικρίνει.

«Ερείπια» είναι τα δικαστικά ερείπια που δέχονται να παίξουν το παιχνίδι της εξουσίας, απαγγέλλοντας κατηγορίες που δεν ευσταθούν σε ανθρώπους που δεν ευθύνονται για περιστατικά που δε συνέβησαν ποτέ.

«Ερείπια» είναι φυσικά τα κοινωνικά ερείπια, η διαλυμένη κοινωνία που επιτρέπει σε όλα τα παραπάνω ερείπια να δρουν ανενόχλητα, χωρίς ποτέ να διεκδικεί κάτι καλύτερο, κάτι ανθρώπινο.

Εκείνες οι γυναίκες δεν είναι ερείπια. Μοιάζουν, αλλά δεν είναι. Έχουν ακόμα την αξιοπρέπειά τους. Ακόμα και στη ζάλη τους, στο στερητικό τους σύνδρομο, στην ανάγκη τους για την επόμενη δόση τους, ήταν πιο αξιοπρεπείς από τους εθισμένους στην εξουσία, τους εθισμένους στη δόξα, τους εθισμένους στις καρέκλες τους. Ακόμα και στιγματισμένες, με τα ονόματα και τις φωτογραφίες τους να παραμένουν σε κοινή θέα, είναι πιο αξιοπρεπείς από τους επιφανείς διώκτες τους.

Ένα μεγάλο «μπράβο» λοιπόν στη Ζωή Μαυρουδή και τους άλλους συντελεστές του ντοκιμαντέρ, που έφτιαξαν ένα πολύτιμο έργο, το οποίο ίσως κάποτε βοηθήσει στην απόδοση δικαιοσύνης, αν μπορούμε ακόμα να πιστεύουμε σε κάτι τέτοιο στον ελληνικό μας Μεσαίωνα, που προτιμά το κυνήγι μαγισσών από την έρευνα και την αναζήτηση της αλήθειας.

Θέλω να το δείτε. Να το δείτε όλοι. Να πάθετε αυτό που έπαθα κι εγώ, να πέσετε κι εσείς στο καναβάτσο, και όταν σηκωθείτε να είστε άλλοι, καλύτεροι άνθρωποι.

Να το ψάξετε. Να δείτε την ιστοσελίδα του ντοκιμαντέρ. Να δείτε το λογαριασμό του στο Twitter και τη σελίδα του στο Facebook. Να πληροφορηθείτε. Να πάθετε σοκ.

Τα χρειαζόμαστε αυτά τα μεγάλα σοκ. Τα έχουμε ανάγκη.

Advertisements