Αυτή η προεκλογική περίοδος ήταν διαφορετική. Αποφάσισα να απέχω από το πολιτικό blogging και να αρκεστώ σε δύο διηγήματα με πολιτικό χαρακτήρα. Η αλήθεια είναι ότι η πολιτική με κουράζει. Ίσως άλλωστε να είναι και ο στόχος των πολιτικών αυτός, να μπουχτίζουν τους απλούς πολίτες τόσο πολύ με τις πρακτικές τους, ώστε να μην ψηφίζουν καν, και να εξαρτάται το εκλογικό αποτέλεσμα από τα ορκισμένα κομματόσκυλα του κάθε κόμματος. Σατανικό.

Αλλά όπως και να το δεις, το μικρόβιο της δημοσιογραφίας δεν πεθαίνει ούτε με το πιο ισχυρό αντιβιοτικό. Μπορείς να το καταπολεμήσεις για λίγο, αλλά σύντομα θα επιστρέψει δριμύτερο και θα κάνει τα δάχτυλά σου να χορεύουν μόνα τους πάνω στο πληκτρολόγιο. Κάτι σαν το κοινό κρυολόγημα, αλλά με περισσότερες παρενέργειες και με λιγότερες πιθανότητες να βρεθεί κάποτε η θεραπία από αυτό.

Και σε αυτές τις εκλογές, όπως και στις προηγούμενες και σε όλες τις βουλευτικές εκλογές από τότε που απέκτησα δικαίωμα ψήφου μέχρι σήμερα, θα ψηφίσω. Και θα το κάνω γιατί νομίζω ότι πρόκειται για μία τρομακτικά σημαντική εκλογική αναμέτρηση, όπου το ποιος θα μας κυβερνήσει είναι πια δευτερεύον ζήτημα. Το πιο σημαντικό είναι το πώς θα μας κυβερνήσει.

Έτσι όπως το βλέπω, ως ψηφοφόρος έχω δύο επιλογές: Η πρώτη είναι να στηρίξω κάποιο από τα παραδοσιακά μεγάλα κόμματα (αν και πλέον το να χαρακτηρίσεις το ΠΑΣΟΚ «μεγάλο» κόμμα προκαλεί τουλάχιστον γέλια), τα οποία θα φροντίσουν να εξασφαλίσουν την παραμονή της χώρας στην Ευρωζώνη πάση θυσία (αλήθεια, πόσες θυσίες χρειάζονται για να συμβεί αυτό; Μας το έχουν πει ή θα το ανακαλύψουμε όταν θα είναι πια αργά;), ακολουθώντας ουσιαστικά τον ίδιο δρόμο που χάραξε το ΠΑΣΟΚ το 2009 και στον οποίο συνεχίζουμε να προχωράμε μέχρι σήμερα. Η δεύτερη επιλογή μου είναι να στηρίξω ένα κόμμα που μου υπόσχεται κάτι διαφορετικό, ότι θα ανάψει φλας (αριστερό ή δεξί) και θα βγει από αυτόν το δρόμο, ακολουθώντας ή εφευρίσκοντας έναν «τρίτο δρόμο», ο οποίος μπορεί να κρύβει τρομακτικούς κινδύνους ή έναν επίγειο παράδεισο.

(όπως βλέπεις, δε θεωρώ επιλογή την αποχή, το λευκό ή την ψήφο σε ένα εξωκοινοβουλευτικό κόμμα – αν και υπό άλλες συνθήκες θα δεχόμουν μετά χαράς και τα τρία αυτά ενδεχόμενα ως απολύτως αποδεκτές πολιτικές στάσεις. Υπό αυτές τις συνθήκες όμως, με αυτόν τον εκλογικό νόμο και με αυτήν την κατάσταση να επικρατεί, φοβάμαι ότι και οι τρεις αυτές στάσεις απλά ενισχύουν αυτό που προσπαθείς να αποδυναμώσεις.)

Ας το αναλύσουμε λίγο παραπάνω αυτό το δίλημμα.

Αυτοί που θέλουν να ακολουθήσουν τον ίδιο δρόμο στον οποίο κινούμαστε σήμερα είναι οι ίδιοι άνθρωποι που μας έβαλαν σε αυτόν τον κακοτράχαλο δρόμο. Αυτοί που ευθύνονται για μίζες, σκάνδαλα, πελατειακές σχέσεις, διαφθορά και σήμερα επιχειρούν να μοιραστούν την ευθύνη μαζί μας, με σημαία το «μαζί τα φάγαμε», το οποίο ισχύει βέβαια, όμως θα πρέπει να εξετάσουμε το πόσα φάγαμε εμείς και πόσα αυτοί – δεν μπορείς να μοιράζεις το λογαριασμό στη μέση αν ο άλλος έχει φάει τον άμπακο κι εσύ μία σαλατούλα. Βέβαια, τώρα παρουσιάζουν ένα «υπεύθυνο» πρόσωπο. Θέλουν να μας δείξουν ότι άλλαξαν, ότι δεν είναι οι ίδιοι άνθρωποι, ότι έμαθαν από τα λάθη τους, ότι αν τους δώσουμε μία ακόμα ευκαιρία θα τα κάνουν όλα σωστά, ότι έχουν εμπειρία στη διακυβέρνηση μίας χώρας (κι ας ήταν τραυματική για τους περισσότερους από μας), προσπαθούν να μειώσουν τους αντιπάλους τους τονίζοντας ότι μόνο αυτοί λένε την αλήθεια ενώ εκείνοι υπόσχονται πράγματα που δεν μπορούν να κάνουν. Και βέβαια το σημαντικότερο όπλο τους είναι ο φόβος. Μας λένε πως αν ψηφίσουμε τους αντιπάλους τους δε θα έχουμε να φάμε, θα πάρουμε τα όπλα, θα γίνουμε Σομαλία, θα σκοτωνόμαστε στους δρόμους και πολλά παρόμοια. Τα οποία είναι αρκετά για να οδηγήσουν έναν ψηφοφόρο στην αγκαλιά τους. Ο φόβος είναι πολύτιμο όπλο στη φαρέτρα του κάθε πολιτικού, αρκεί φυσικά να διαθέτει αρκετά ελαστική ηθική που να μην ενοχλεί ιδιαίτερα τη συνείδησή του.

Δεν υπάρχει τίποτα κρυφό σε αυτήν την επιλογή: Επιλέγεις τους ίδιους που κυβέρνησαν στο παρελθόν, σου λένε ξεκάθαρα ότι θα συνεχίσουν να εφαρμόζουν την ίδια τακτική, το ίδιο μνημόνιο, ίσως με κάποιες μικρές αλλαγές. Καμία έκπληξη. Ό,τι συνέβαινε τόσο καιρό θα συνεχίσει να συμβαίνει. Με όλες τις αρνητικές του συνέπειες που όλοι ζούμε στο πετσί μας. Επιλέγεις, δηλαδή, τη σιγουριά ενός κακού, για να σιγουρευτείς ότι δε θα πέσεις σε κάτι ακόμα χειρότερο. Αλλά ούτε και καλύτερο.

Πάμε τώρα στην άλλη επιλογή. Εδώ παίζεις Τζόκερ. Ψηφίζεις ένα κόμμα χωρίς να ξέρεις ακριβώς τι θα κάνει την επόμενη μέρα. Ένα κόμμα που υπόσχεται πως θα κάνει πράγματα πρωτάκουστα, που δεν μπορείς να είσαι σίγουρος ότι είναι όντως εφικτά. Ρισκάρεις. Ξέρεις ότι αυτό το κόμμα κατά βάθος λέει πράγματα που σε εκφράζουν, όμως φοβάσαι. Και φοβάσαι γιατί δεν ξέρεις τι να περιμένεις. Ναι, μπορεί όλα αυτά που ακούς να ακούγονται πολύ ευχάριστα, όμως δεν είναι καθόλου σίγουρο ότι θα συμβούν. Αντίθετα, μπορεί να οδηγήσουν σε κάτι ακόμα χειρότερο από αυτό που ζούμε μέχρι τώρα. Ρισκάρεις;

Το πρόβλημα και στις δύο περιπτώσεις είναι ακριβώς το ίδιο: Δεν ξέρεις ποιον να εμπιστευτείς. Να εμπιστευτείς τους ίδιους που σε εξαπάτησαν τόσες φορές, όμως τώρα πλασάρονται ως μετανοημένοι, σοβαροί και υπεύθυνοι πολιτικοί, με τον κίνδυνο να φορούν και πάλι την ίδια προβιά και από κάτω να είναι και πάλι λύκοι; Ή να εμπιστευτείς κάποιους που ουσιαστικά δεν ξέρεις, ενδεχομένως να μην ξέρουν ούτε και οι ίδιοι τι θέλουν να κάνουν πέρα από αυτό το ασαφές «να καταγγείλουμε/καταργήσουμε/επαναδιαπραγματευτούμε/αλλάξουμε το μνημόνιο» και μπορεί να λένε πράγματα που σε εκφράζουν, αλλά μπορεί να κρύβουν πίσω τους έναν κενό λαϊκισμό;

Αν υπήρχε εύκολη απάντηση σε αυτό το δίλημμα, τότε θα πιάναμε όλοι το κόμμα που έδινε τη σωστή απάντηση και θα του δίναμε το 100% στις εκλογές. Αλλά δεν υπάρχει. Έτσι, αναγκαστικά επιλέγουμε στρατόπεδα. Διαλέγουμε ποιον θέλουμε να υποστηρίξουμε, ποιος μας πείθει, ποιος πιστεύουμε ότι θα διαχειριστεί καλύτερα όλα αυτά που μας αφορούν. Αναλαμβάνουμε επιτέλους τις ευθύνες μας ως πολίτες. Μέχρι τώρα ήταν όλα εύκολα: Ψηφίζαμε ένα κόμμα, κι αν μετά από τέσσερα χρόνια δε μας άρεσε, απλώς το αλλάζαμε, σαν παλιό πουκάμισο που σκίστηκε και καταλήγει στον κάλαθο των αχρήστων (μόνο και μόνο για να το αναζητήσουμε στη χωματερή μετά από άλλα τέσσερα χρόνια, αλλά αυτή είναι μία άλλη ιστορία). Πλέον, τα πράγματα δεν είναι τόσο απλά. Η απόφασή μας θα επηρεάσει τις ζωές όλων μας.

Εγώ φυσικά δε θα σου πω τι να ψηφίσεις, γιατί δεν έχω τέτοιο δικαίωμα, ούτε τέτοια φιλοδοξία. Θα σου πω όμως κάτι άλλο: Εγώ έχω επιλέξει στρατόπεδο. Ζύγισα τα υπέρ και τα κατά, έψαξα τα προγράμματα των κομμάτων, άκουσα τι είχαν να πουν οι εκπρόσωποί τους και κατέληξα στην επιλογή που με εκφράζει. Ξέρεις τι θέλω από σένα; Να αναλάβεις την ευθύνη σου ως πολίτης. Αν αποφασίσεις να ψηφίσεις ένα από τα κόμματα που υποστηρίζουν το δρόμο που ακολουθούμε σήμερα, με γεια σου, με χαρά σου – όμως δε θέλω να σε δω μετά από τρεις μήνες στο Σύνταγμα να φωνάζεις συνθήματα και να μουντζώνεις τη Βουλή. Να μουντζώσεις τον εαυτό σου. Αν πάλι αποφασίσεις να πας κόντρα σε όλους και όλα και να ψηφίσεις τον «τρίτο δρόμο», μαγκιά σου – αλλά δε θέλω να κλαίγεσαι μετά αν τα πράγματα γίνουν χειρότερα απ’ό,τι είναι σήμερα. Ψηφίζοντας κάτι καινούργιο αποδέχεσαι το ρίσκο που ενέχει μία τέτοια επιλογή. Μπορεί όλα να πάνε καλά, μπορεί και όχι.

Ίσως ήρθε η ώρα να γίνουμε επιτέλους υπεύθυνοι πολίτες. Έχουμε υποφέρει πολύ από τις επιλογές μας ως εκλογικό σώμα, και αφού θέλουμε οι πολιτικοί μας να ωριμάσουν και να γίνουν πιο υπεύθυνοι, θα πρέπει να κάνουμε κι εμείς το ίδιο. Και ό,τι κι αν συμβεί, να έχουμε τη συνείδησή μας ήσυχη, ότι ψηφίσαμε αυτό που πραγματικά θέλαμε και όχι αυτό που μας επέβαλαν ή που μας «βόλευε» – με την κακή έννοια.

Οι εκλογές δεν είναι παιχνίδι. Δεν είναι Eurovision, να βλέπεις το βράδυ ποια κόμματα απέσπασαν το douze points. Δεν είναι ποδόσφαιρο, να χάσει η ομάδα σου και το μόνο που θα σου μείνει να είναι μία παροδική πίκρα. Δεν είναι Monopoly, να χάσεις όλα τα λεφτά σου και όταν κλείσει το ταμπλό να είσαι στην ίδια ακριβώς κατάσταση όπως και πριν. Οι εκλογές είναι ευθύνη. Αν δε νιώθεις έτοιμος να την αναλάβεις, καλύτερα να μείνεις στο σπίτι σου την Κυριακή. Αλλά μετά δε θέλω ούτε εσύ να γκρινιάζεις για οτιδήποτε συμβεί. Ήσουν αμέτοχος, είσαι ανεύθυνος, θα παραμείνεις αμέτοχος. Αυτό σου αξίζει.

Καλή ψήφο, λοιπόν. Και προσεκτικά.

Advertisements