xypna.jpg

Εδώ και πολύ καιρό, ο anisixos με είχε προσκαλέσει να γράψω ένα post για την Αθήνα, αλλά πάντα κάτι τύχαινε. Ε, σήμερα ήρθε η ώρα του! Ιδού, λοιπόν, η γνώμη μου για την πόλη που επιμένει να αναπτύσσεται στη σκιά της Ακρόπολης…

Να ξεκινήσουμε από κάτι βασικό: Η Αθήνα είναι ένα παράξενο παζλ. Όταν άρχισε ο ιδιόρρυθμος δημιουργός της να το φτιάχνει, δεν ήξερε ποια ακριβώς ήθελε να είναι η τελική εικόνα. Επίσης, θα έλεγα ότι δεν είχε ιδιαίτερο ταλέντο στα παζλ. Έτσι, δίπλα στη «φωλιά» των αναρχικών, τα Εξάρχεια, τοποθέτησε το κοσμοπολίτικο Κολωνάκι. Έτσι εξηγείται και η ρυμοτομία στο Μοναστηράκι και στου Ψυρρή, που δεν πιστεύω ότι υπάρχει οπουδήποτε αλλού στον κόσμο: Απλώς, έβαλε εκεί όποιο κομμάτι έβγαινε από το σακουλάκι.
Κι όμως, όταν το κοιτάζεις από ψηλά, αυτό το παζλ είναι όμορφο. Άτακτο και ατίθασο, αλλά όμορφο. Αν η Ελλάδα είναι το οικοπεδάκι που είχε κρατήσει ο Θεός για τα γεράματά του, η Αθήνα είναι το παιδικό δωμάτιο του Χριστού, με πολύχρωμες αφίσες κολλημένες παντού, με τα παιχνίδια του πεταμένα από ‘δω κι από ‘κει, μονίμως σε ένα χάος. Ένα χάος που τους άλλους τους εκνευρίζει, αλλά για αυτόν που μένει εκεί είναι ό,τι πιο φυσιολογικό.
Έτσι δεν είναι η Αθήνα; Για κάποιον που την επισκέπτεται για πρώτη φορά είναι χαώδης. Δεν μπορώ να κατηγορήσω κάποιον που έρχεται από την επαρχία στην Αθήνα και νομίζει ότι βρίσκεται σε ζούγκλα του Αμαζονίου – χωρίς τα δέντρα. Αλλά για εμάς, τους κατοίκους της, είναι απλώς το δωμάτιό μας, ο χώρος μας. Την έχουμε συνηθίσει με τα ελαττώματά της, όπως και όλους μας τους φίλους, όπως και όλα τα δικά μας πράγματα.
Η Αθήνα, που λέτε, είναι μια πόλη στην οποία κυριαρχεί το γκρίζο και απουσιάζει πανηγυρικά το πράσινο. Υπάρχουν ελάχιστοι χώροι όπως το Ζάππειο και το Άλσος Συγγρού. Αλλά μην το λέτε και πολύ δυνατά, γιατί θα το καταλάβουν και θα τους χτίσουν κι αυτούς…
Κι όμως, ίσως σας φανεί παράξενο, αλλά ξέρετε πού νιώθω πιο άνετα σε όλη την Αθήνα; Όχι στον πράσινο παράδεισο του Ζαππείου. Όχι στις παραλίες των νοτίων προαστίων. Όχι στις χλιδές των βορείων προαστίων. Όχι στις καφετέριες των δυτικών προαστίων. Ούτε και στα ανατολικά προάστια, που δεν έχουν τίποτα το ξεχωριστό. Μόνο στα Εξάρχεια, την περιοχή που πολλοί θεωρούν την πιο άσχημη της Αθήνας.
Και τι είναι όμορφο, δηλαδή, αν τα Εξάρχεια είναι άσχημα; Αν είναι άσχημες οι αφίσες που στολίζουν τους γκρίζους τοίχους, αν είναι άσχημα τα γκραφίτι που δίνουν χρώμα εκεί που δεν υπάρχει; Μάλλον δε φταίνε τα Εξάρχεια, αλλά το γούστο μας.
Ένας ακόμα λόγος που λατρεύω την Αθήνα είναι η πολυπολιτισμικότητά της. Με ενοχλούν αυτοί που λένε πως η έλευση των αλλοδαπών έχει κάνει κακό στην πόλη και θα έπρεπε να απελαθούν, να εκτελεστούν παραδειγματικά ή έστω να μάθουν να χορεύουν καλαματιανό για να γίνουν original Έλληνες. Η Αθήνα θα ήταν βαρετή χωρίς τη μικρή Chinatown της, χωρίς την πολύχρωμη αραβική μειονότητά της, χωρίς τους Κούρδους στα φανάρια (αλήθεια, τι απέγιναν αυτοί; Κάποτε ήταν χιλιάδες!), χωρίς τους Αλβανούς στα λεωφορεία, χωρίς τους Περουβιανούς Ινδιάνους στο Μοναστηράκι, χωρίς τους μαύρους που επιτελούν κοινωνικό έργο, παρέχοντας φτηνά CD στον λαό. Κάποια στιγμή ελπίζω πως θα το πάρουμε χαμπάρι, όσο αργόστροφοι κι αν είμαστε σαν έθνος.
Και τι παράξενο που είναι: Κάτω από την Ακρόπολη, ένα αρχαίο ερείπιο που με αξιοσημείωτο πείσμα μας θυμίζει πως αυτή η πόλη έχει παρελθόν, παλεύει να αναπτυχθεί μια σύγχρονη μεγαλούπολη, που προσπαθεί να ξεχάσει αυτό το παρελθόν, ή έστω να το «μεταμορφώσει», όσο αυτό είναι εφικτό. Προσπαθεί να το κλείσει σε γυάλες και να το κρύψει με σκούρες κουρτίνες, αλλά δεν τα καταφέρνει: Η υστεροφημία του είναι μεγαλύτερη από τη φήμη που θα έχει ποτέ αυτή η μεγαλούπολη. Τώρα αυτό καλό είναι, κακό είναι, το αφήνω στην κρίση του καθενός.
Τα τελευταία χρόνια, όταν μιλάς για την Αθήνα δεν μπορείς να μην αναφερθείς στο μετρό. Πώς να αφήσεις έξω κάτι τόσο όμορφο, κάτι τόσο εξωπραγματικό για τα δεδομένα της; Η ατσάλινη σαϊτα που τριγυρνά κάτω από τα σπίτια μας έχει ενσωματωθεί πια σε τέτοιο βαθμό στη ζωή μας, ώστε δεν μπορώ να θυμηθώ πώς μεταφερόμουν πριν 10 χρόνια. Εξάλλου, το όνομα «Ο άνθρωπος του μετρό» κάθε άλλο παρά τυχαίο είναι…
Τελειώνοντας αυτήν την εικονική ξενάγηση στην πόλη μου, θέλω να πω απλά πως δεν θα άντεχα να ζήσω μακριά της πάνω από μία εβδομάδα. Ναι, το Λονδίνο είναι ωραία πόλη, αλλά δεν θα επιζούσα πάνω από 2 συνεχόμενες μέρες χωρίς ήλιο. Η Νέα Υόρκη είναι εξαιρετικά ενδιαφέρουσα, αλλά οι ρυθμοί της είναι υπερβολικά γρήγοροι, ακόμα και για μένα. Το Τόκυο είναι η πιο εξελιγμένη τεχνολογικά πόλη, αλλά δεν είναι τυχαίο ότι η Ιαπωνία έχει ρεκόρ αυτοκτονιών, έτσι δεν είναι;
Η Αθήνα έχει τις δικές της χάρες, και οι περισσότεροι δεν το αντιλαμβάνονται. Αυτοπεριορίζονται στις γκρίζες πολυκατοικίες της και χάνουν τα λεπτεπίλεπτα νεοκλασικά της. Κυκλοφορούν στις χαώδεις λεωφόρους της και αγνοούν τα όμορφα στενά της. Πνίγονται στις φθινοπωρινές σταγόνες της βροχής της και καίγονται στον καλοκαιρινό ήλιο της. Δεν καταλαβαίνουν κάτι πολύ απλό: αν δεν αγαπήσουν την πόλη τους, θα πέσει και θα τους πλακώσει…Και καλά θα τους κάνει, τέτοιοι που είναι!

Advertisements